Kham pha nhung huyen thoai Ho Tay

Thứ năm, 10 Tháng chín 2009, 09:08 GMT+7

La mot doan song Hong co con rot lai sau khi da doi dong, Ho Tay (quan Tay Ho, Ha Noi) hien con rong hon 526ha, voi con duong bao quanh dai gan 17km. Mot vung song nuoc menh mang phia Tay bac Ha Noi, Ho Tay hap dan ngay o nhung truyen thuyet ve nguon goc va nhung cai ten cua no.

Truyen “Ho Tinh” ke rang, co con cao chin duoi an nap lam hai dan, Long Quan dang nuoc len pha hang cao, hang sap thanh ra ho goi la ho (dam) Xac Cao.

Truyen “Khong Lo duc chuong” lai ke, co nha su co tai thu dong den cua phuong Bac, dem duc thanh chuong, khi thinh, tieng vang tan phuong Bac. Dong den la me vang nen con trau vang phuong Bac nghe tieng chuong lien vung di tim me, den day quan thao lam dat sut thanh ho khien ho co ten la Kim Nguu (Trau Vang). Ho trong sang nhu guong, song vo dat dao nen goi la Lang Bac. Ho cong cong nhu vang trang khuyet nen goi la ho Nga My.

hoTayho.jpg

Theo thu tich co, the ky XI, ho duoc goi la Dam Dam (dam Mu Suong). Ho o phia tay kinh thanh Thang Long, tu the ky 15, thoi Le, ho duoc goi la Ho Tay. Duoi con mat cac nha dia ly hoc, Ho Tay la “dong thien phuc dia”. Dat Ho Tay co the Long phuong trinh tuong - Phuong hoang am thuy, tren thi thuan canh tac tam tang, duoi thi tien giao thong, chai luoi...

Ven bo Ho Tay co 13 lang: dinh phia bac la lang Nhat Tan, bo phia dong la lang Quang Ba, roi toi Tay Ho, Nghi Tam, Yen Phu. Bo nam la lang Thuy Khue, Ho Khau, Dong Xa, An Tho va Yen Thai. Bo tay co lang Ve Ho, Trich Sai va Vong Thi.

Cac lang nay da thanh phuong, nhung trong tiem thuc nguoi dan van thap thoang nhung huyen tich de doi. Lang Nghi Tam, que huong cua Ba huyen Thanh Quan, co chua Kim Lien, tho cong chua Tu Hoa, nguoi da day dan trong dau nuoi tam, xe to det lua.

Lang Nhat Tan co nhung vuon dao danh tieng, tuong truyen la noi Lac Thi doi Hong Bang sinh ra mot boc trung no thanh bay con rong. Dinh Nhat Tan tho thanh Uy Linh Lang, nhan vat huyen thoai thuong hien linh nhung luc nguy nan, cuu giup nhan dan khoi nan lu lut. Lang Trich Sai co chua Thien Nien tho ba to nghe det linh Pham Thi Ngoc Do, thu phi cua vua Le Thanh Tong, gan voi truyen thuyet diet ho ly tinh.

Lang Thuy Khe co chua Ba Danh, den Quan Thanh, chua Tran Quoc, phu Tay Ho noi tieng la thang canh cua Thang Long. Lang Ho Khau co chua Tinh Lau, nhin ra Ho Tay, co vuon cay trai um tum. Canh do la den Dong Co xay dung nam 1028, thoi vua Ly Thai Tong, tho than trong dong, noi danh voi hoi the Trung hieu.

Theo Dai Viet su ky toan thu, cu dip mung 4/4 am lich hang nam, vua cung tram quan lai den den Dong Co cung the "Lam toi het long trung, lam quan trong sach, ai trai loi the nay, than minh giet chet"...

Kham pha nhung huyen thoai Ho Tay

Phu Tay Ho nam tren doi dat hinh kim quy, giua dat dao song nuoc, ben trai co long chau, ben phai co ho phuc, noi tieng la diem hanh huong cua du khach bon phuong. Phu tho ba chua Lieu Hanh, trong “tu bat tu” cua tin nguong dan gian, hoi du nhung duc tinh tot dep cua nguoi phu nu Viet Nam.

Cau chuyen ve cuoc tao ngo van chuong day mong mo giua Trang Bung Phung Khac Khoan (1528-1613) va ba chua Lieu Hanh la mot ly giai vi sao nhung nguoi dang yeu, dac biet la phu nu lai thich den day de cau duyen va nhung dieu tot dep cho ban than va gia dinh.

Ong Truong Cong Duc, 75 tuoi, trong nom viec phu hang chuc nam nay, cho biet khach den phu dong, ben canh nguoi hanh huong co ca nhung nguoi vi me thuong ngoan canh dep va cau chuyen tinh-tho lang man luu truyen trong dan gian nua.

Phu Tay Ho chi la mot trong so 62 di tich lich su, danh thang cua vung dat co Tay Ho. Rieng khu vuc xung quanh Ho Tay co toi 12 chua, 5 den, 4 ngoi dinh da duoc xep hang, voi 102 bia da, 165 cau doi, 140 buc hoanh phi, 18 qua chuong co, tren 300 pho tuong dong, go, da, cung khoang 60 sac phong. Hon 10 nam qua, quan Tay Ho da huy dong hang chuc ty dong tu ngan sach va dong gop cua nhan dan de gin giu von di san phong phu nay.

Hang nam, tren dia ban quan Tay Ho con co khoang 14 le hoi truyen thong, phan anh net van hoa lang xa dac trung cua vung Ho Tay. Tran trong nhung gia tri van hoa tinh than quy bau, Phong van hoa Quan Tay Ho da chu dong tap hop tu lieu, quay hinh anh cac le hoi va cung voi nhan dan dia phuong dong vien nhung nguoi tre tuoi tham gia cac doi te cua cac lang xa, lam co so cho viec phuc dung mot so le hoi tieu bieu huong toi ky niem 1.000 nam Thang Long./.

 

Vietbao (Theo: Nguoi Ha Noi)

 

E-mail Email bài viết này

Bài viết mới:

Các bài viết khác:

Tiếp theo >>

Việt Báo - Hà Nội - nghìn năm Thăng Long >>