Nao nuc mua le hoi Don Ta Tay Ninh

Thứ hai, 30 Tháng ba 2009, 13:16 GMT+7

anh1.jpg

Da thay sen trang no trong chiec ao con truoc chua Khe Don vao mua le Don Ta. Duoi bong cay bo de, rao rat tieng gio luon qua nhung chom cay thot not, bong thoang thoang mui huong thom diu dang va tinh khiet. Tu ao sen? Tu nhang khoi tren chua? Hay co the la vi ngot thom cua duong thot not toa lan trong moi bep nha.

Le Don Ta duoc to chuc o khap cac xa ap co dong bao Khmer sinh song trong tinh Tay Ninh, bat dau tu nua cuoi thang 9 den dau thang, tuong duong voi cac ngay cuoi thang 10 theo lich mat trang theo cach tinh cua dan toc Khmer. Don Ta la le gio chung cua cong dong, tuong nho va tri an to tien ong ba cung tat ca nhung nguoi than da khuat. Nguoi Khmer khong bat buoc phai co ban tho rieng cho ong ba, cha me va cung khong nhat thiet phai lam dam gio cho tung nguoi than da mat trong nam. Vi the, Don Ta con tro thanh le hoi chung cua cong dong, khong nhat thiet phai buon thuong, sau nho va qua day, la moi day that buoc nep song cong dong theo tap tuc ngan nam. Trong nhung dem le hoi, sau buoi cau sieu toi cua cac su sai, thanh nien nam nu co the cung nhau buoc vao vong mua roam-vong trong tieng nhac ron vang ngay giua san chua. Cuoc vui cu the keo dai cho den nua dem.

Nhieu xom ap Khmer o Tay Ninh buoc vao mua le Don Ta ngay sau vu lua he thu thang loi. Dau nha to cua ong gia lang hay nha nho cua thanh nien moi thanh vo thanh chong thi phan chinh trong nha deu phai de lam noi xep thoc lua. Nha xuenh xoang nhat cung da co dam chuc gia. Con co them tien ban mia, mi. (Nhieu noi da chuyen doi tap quan chi trong thuan cay lua). Lai con trau, bo thung thang gam co me sau vuon. Anh Thon Ret, nguoi Khmer ap Ben Cu, xa Ninh Dien, huyen Chau Thanh, hon ho khoe: “Bo Nha nuoc cap cho nuoi day! De duoc bo con thi la cua minh, con bo me lai giao cho nha khac. Moi may nam nay, chi con 3 ho nua la nha nao cung co duoc bo con…”


Vao dip le Don Ta o khap cac xom ap Khmer Tay Ninh, khong nha nao ma khong co vai mam com lam co cung. Nguoi ta don bua com ay lam le vo bon, tuc la vao mua le Don Ta. Vo bon la bay bien pham vat cung le va mot mam com cung, moi Luc Ca Cha (giong nhu ong thay cung cua nguoi Kinh) va ong gia ba ca trong ho hoac trong ap den lam chu le. Cac cu ngoi tren giuong, noi mot phia bay 2 thung trai cay, keo banh, den nhang, ca thoc gao, ruou, banh trai nha lam. O giua la mam com cung, phia sau ong thay chu le, giap vach tuong con co giang mot soi day treo toan quan ao moi va nhung tam khan, xa rong moi tinh, sac so. Day chinh la trang phuc danh cho nguoi da khuat. Ong thay cam tum la cay tren tay, vua doc kinh cau, vua nhung nuoc ray tren pham vat cung te va ca tren nhung nguoi ngoi o chung quanh. Nghi thuc ay chinh la loi moi am hon to tien, ong ba ve an com moi, ve vui vay voi con chau trong nha sau mot nam troi cach biet am duong. Cung xong, con chau va ho hang, loi xom moi cung nhau vao tiec. Xong bua o nha nay lai toi tiec nha kia, thanh ra cuoc le cu keo dai ra den suot ca ngay. Den ngay cuoi 30 am lich thi moi nha deu co nguoi mang pham vat cung ra chua, kem theo gao thoc, com canh, thuoc tra, banh trai cung duong cho su sai. Moi nha moi mon, cung xong o chua, nguoi ta moi cung nhau an bua com chung ngay tai ngoi Sa la hay o san chua. Hom sau, con mot le tien dua cac am hon ve lai noi chin suoi. Pham vat moi thu mot it xep vao mot chiec thuyen con che tu be than cay chuoi roi dem tha tren suoi hay bau, ao nuoc gan chua.

Tieng la le gio chung nhung Don Ta lai mang den cho nguoi Khmer Tay Ninh nhung niem vui binh di. Vua la su tuong nho den coi nguon, biet on to tien, vua la mot dip nghi ngoi, vui choi sau mot vu cay bua, cay hai tren dong. Cung voi tien trinh do thi hoa, nhieu xom ap Khmer da co duong nhua, dien luoi, Nha Van hoa dan toc…Rieng Khe Don, xa Thanh Tan gio day da la mot xom Khmer thuoc dia ban Thi xa. Thien nhien van con uu ai voi Khe Don boi canh dong xanh trai rong dai truoc chua cho toi tan chan nui Ba Den. Bau nuoc, vuon cay, nhung con duong nhua chay len Tan Chau, sai dai sang Suoi Da nhu om lay Khe Don. Ma chang cu o vung do thi; tan cac xom ap vung sau nhu Soc Con Tran, Suoi Dam, Ka Ot, Tam Pho tren mien bien gioi huyen Tan Chau, noi nao chang chan hoa anh dien, chang nao nuc nhung bai ca dieu mua tren man hinh TV hoac tu cac dan loa dien tu. Dem xuong, gai trai Khmer lai ru nhau vao nhung vong mua co truyen dan toc, khoe nhung ban chan, ban tay cong vat dieu da.

Chang biet roi day tren duong do thi hoa, nhung xom ap Khmer co con giu duoc nhung ve dep rieng cua nen van hoa truyen thong con dang duoc nang niu gin giu.

  Viet Bao(Theo Cinet)

 
Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Náo nức mùa lễ hội Đôn Ta -Tây Ninh
Các tin khác:

Xem tiếp ...

Le hoi Viet Nam