Tai sao dong vat hoang da thich ngoai tinh

Thứ bảy, 14 Tháng tư 2001, 16:40 GMT+7
Tai sao dong vat hoang da thich ngoai tinh
Neu su tu cai co nhieu ban tinh thi su tu duc khong the giet con.

Xua nay cac nha dong vat hoc deu cho rang, o cac loai vat, con cai chi “chung thuy” voi mot con duc, con con duc thi bon ba khap noi, ne nang... moi con cai de tim uu the tien hoa. Nhung oan uong thay cho cac "chang", thuc te la co den 70% cac "nang" co hanh vi loan giao.

Dim Pokehaide, nha sinh vat hoc nguoi Anh da dua ra nhan dinh nay trong mot cuon sach moi xuat ban cua ong, trong do chi ro, phan lon con cai thuong giao phoi voi rat nhieu con duc.

Mot to trung chau chau thuong la “tac pham” cua may con chau chau duc. Khi con chim hong tuoc non lan dau tien mo mat mo mat, “nguoi cha” o ben canh me cua no chua chac da la cha de, 76% chim hong tuoc con deu co “nguoi cha thu ba”. Mot to trung chim o thuong la ket qua cua 500 lan giao phoi. Xet nghiem ADN cho thay, 54% duoi uoi con deu do “chong truoc” cua me no sinh ra....

"Chang" tu cuu noi giong minh

Hanh vi la loi cua con cai khien cuoc canh tranh giua cac con duc rat kich liet, neu con duc muon lam cha de di truyen gene cua minh cho doi sau (sinh vat hoc goi la thanh cong tien hoa), thi no phai co nhung thu doan giao phoi xao tra. Tren bo may sinh duc cua chuon chuon duc co rat nhieu long va nhung lo nho ma truoc kia cac nha sinh vat hoc khong hieu tac dung, den nay ho moi biet chung dung de khu tinh trung cua cac con chuon chuon duc khac phong vao.

Khi con cua giao phoi, truoc het con cua duc phong tinh dich vao trong tui dung cua con cai. Tinh dich do lap tuc dong cung lai bien thanh cai van ngan tinh dich, muc dich la chan khong cho tinh trung cua cac duc da phong vao truoc do vao ket hop voi trung cua con cai. Sau khi da tieu diet duoc "mam mong" cua doi thu, con duc moi yen tam xuat tinh.

Tinh hoan cua dong vat hoang da to hay nho cung lien quan den muc do chung thuy cua con cai: con cai cang hoa la thi tinh hoan cua con duc cang to, de cho tinh trung cang co co hoi boi toi ket hop voi trung. Pokehaide cho rang, nhung hanh vi giao phoi ky quai do cua dong vat la do loan giao cua con cai sinh ra.

"Nang" vi ban than va vi con chau

Vay con cai duoc loi gi trong loan giao cua minh? Loi ich lon nhat la ban than va con cua no cang duoc nhieu thuc an va duoc su bao ve.

Con duc cua nhieu loai dong vat deu dung thuc an de nhu con cai nham co co hoi giao phoi voi no. De duc thuong mang ve cho de cai mot so thuc an giau protein, dieu nay rat co loi cho viec rung trung.

Ngoai ra, chi co lam nhu the con cai va con cua no moi duoc su bao ve cua con duc. Dieu hau trong sau khi giao phoi voi con dieu hau mai co the giup con mai nuoi con. Chim canh do mai cung giao phoi voi rat nhieu con trong, boi vi moi con trong deu cho rang minh la cha cua lu con, mot khi co ke dich toi quay pha thi nhung nguoi cha do deu san sang xa than de bao ve con minh.

Con duc cua loai linh truong (dong vat co tay) va su tu duc co dac tinh bam sinh la giet con, neu phat hien trong to co nhung con khong phai la con minh, nhung neu duoi uoi hoac su tu me co nhieu ban tinh thi duoi uoi duc hoac su tu duc khong biet con nao la con minh nen khong dam giet con, con me co the nuoi duong duoc nhieu hon.

(Theo Khoa Hoc va Van Hoa, Trung Quoc)

Viet Bao
 
Xem Bản Tiếng Việt Có Dấu: Tại sao động vật hoang dã thích “ngoại tình”?
Các tin khác:

Xem tiếp ...

Chuyen do day