Herpes sinh duc

Thứ bảy, 17 Tháng chín 2005, 14:42 GMT+7
Herpes sinh duc
Anh minh hoa
Benh Herpes sinh duc duoc xep trong nhom benh lay truyen qua duong tinh duc (MST - maladies sexuellement transmissibles) do lay nhiem HSV (Human simplex virus). Binh thuong co 70% nguoi lanh mang virus nhung khong co bieu hien lam sang, trong dieu kien suc khoe giam sut, viem nhiem, suc de khang giam thi virus san co tren da tro thanh gay benh va thong thuong lay qua dung cham truc tiep voi da. Mun rop co the xuat hien o moi (mun rop mieng), bo phan sinh duc (mun rop sinh duc) hoac cac bo phan khac cua co the.

Co hai loai HSV:

+ HSV-1 thuong gay ra vet lo tren moi hoac tren mat. Khi den 25 tuoi co khoang 80% nguoi bi HSV-1. Mot so it khong co trieu chung gi ca.
+ HSV-2 gay ra da so mun rop sinh duc. 12,5% nguoi bi HSV-2 va 20% so do co trieu chung benh.

Cach lay thong thuong nhat cua HSV loai 1 va 2 la dung cham truc tiep da - voi - da trong luc hon hit hoac giao hop qua am dao, hau mon hoac bang mieng. Trieu chung co the nhan ra som nhat la cam giac te ran hoac ngua ngay keo dai tu vai tieng dong ho den mot vai ngay truoc khi mun nuoc xuat hien. Thinh thoang nguoi benh co the bi dau nhoi day than kinh toa hoac chan. Thong thuong trieu chung khi mun rop phat tac, co the rat nhe khong nhan ra.

Chu ky song cua HSV co 2 thoi ky:

1. Khong hoat dong - HSV an nau trong co the trong day than kinh giac quan.
2. Hoat dong - HSV xuat hien tren da, co khi gay ra vet lo co khi khong.

Trieu chung:

Noi nhiem HSV co cam giac dau rat, vai gio sau noi mang do tren mat da bi ton thuong va nhung mun nuoc nho, dau hoac loet nong o am ho, cac moi sinh duc, co tu cung o phu nu hoac duong vat o nam gioi... xuat hien tren mang do thanh tung chum hoac rai rac. Benh nhan di tieu dau, vung sinh duc de bi dau khi cham vao. Phu nu co the bi ra huyet trang. Vai ngay sau mun nuoc vo, tao nen cac vet loet co vay, dau don. Tu 7-20 ngay, vay bong ra de lai vet trot do roi lanh, khong gay seo. Benh Herpes thuong tai phat nen du da khoi nhung sau mot thoi gian van bi lai. Lan dau nhiem benh Herpes sinh duc co trieu chung giong nhu benh cum (dau bap thit, met moi, nhuc dau, sot nhe), di tieu dau va nuoc tieu it, hach bach huyet bi sung; sung, dau hoac ngua quanh bo phan sinh duc.

Khi benh tai phat, nhung anh huong tren se bot dan hoac khong con nua. Thong thuong cac trieu chung se tan bien trong vong tu 2 den 4 tuan le va khong gay ra thiet hai lau dai nao. Tuy nhien neu bi dau nen den bac si de duoc huong dan dung thuoc.

Khi moi phat hien benh nen dieu tri dut diem, triet de ca hai vo chong. Acyclovir la mot thuoc khang virus tac dung chong lai virus Herpes, bao gom simplex 1 va simplex 2 (mun rop va herpes sinh duc), thuy dau - zona va Epstein-Barr virus (mononucleosis). Acyclovir (Vien nang 200mg; vien nen 400mg, 800mg; thuoc mo 5% 15mg) uc che su sao chep ADN ma virus can de nhan len.

Khi Herpes sinh duc co dau hieu hay tai phat thi co the uong Acyclovir hang ngay 600 - 1.000mg trong 6 thang lam giam dau, rut ngan cac ton thuong va thoi gian bai tiet virus, giam tan so va muc do nang o benh nhan bi nhiem tai dien.

Neu co boi nhiem dung them khang sinh pho tac dung rong. Ngoai ra can giu gin co the khoe manh nang cao suc de khang cho co the.

Phu nu mang thai den ngay sinh co benh Herpes sinh duc se lay nhiem cho con trong qua trinh sinh de (gay loet giac mac, hoac viem nao) nen cac bac si san khoa se chi dinh mo lay con. Do benh thuong tai phat, can duoc bac si chuyen khoa da lieu dieu tri chu khong nen tu dung thuoc theo toa cu.

Da so nguoi benh se khong co trieu chung gi dang ke sau khi nhiem HSV. Mot so khac thi nhung trieu chung dau tien cua mun rop sinh duc se xuat hien trong vong tu 2 den 21 ngay sau khi tiep xuc voi HSV. Lan phat benh dau tien bao gio cung nang nhat. Khi mot nguoi tiep xuc voi sieu vi khuan mun rop, he mien dich khong kip san sinh khang the de chien dau chong sieu vi khuan.

Co the giam lay HSV cho nguoi khac bang nhung buoc sau:

1. Tuyet doi tranh giao hop voi nguoi co benh.

2. Thao luan ve mun rop sinh duc voi nguoi ban doi va cung nhau ap dung bien phap de phong an toan.

3. Hoi xem nguoi ban doi co bi mun rop hay khong. Neu co cung loai sieu vi khuan thi da co san khang the.

4. Khi co trieu chung benh nen chon nhung cach giao hop khong tiep xuc truc tiep da voi noi bi anh huong.

5. Dung bao cao su du bao cao su khong che phu het tat ca nhung diem co the lay benh nhung cung giup ngua benh phan nao.

6. Dung mang chan nha khoa (la lop nhua deo, mong) khi co giao hop bang mieng voi phu nu. Lop mang mong nay giup giam bot rui ro tiep xuc voi virus Herpes.

TS Bui Manh Ha

Viet Bao
 

E-mail Email bài viết này

Bài viết mới:

Các bài viết khác:

Tiếp theo >>

Việt Báo - Tin Sức Khỏe >>