Nu chua rung Lac Duong

Thứ bảy, 07 Tháng một 2006, 13:49 GMT+7

Nu chua rung Lac Duong
Het gio lam viec chi lai la nguoi vo, nguoi me dam dang voi manh vuon nha
TTCN - Nam doi nam hat truong Hat Lac Duong tinh Lam Dong bi thay doi lien tuc vi mot so tac trach da khien Chi cuc Kiem lam tinh Lam Dong bo nhiem Trinh Thi Truyen lam hat truong.

“Hang qui hiem cua chung toi day!” - ong Pham Van An, giam doc So Nong nghiep & phat trien nong thon tinh, tu hao noi ve chi nhu vay. Ma khong hiem sao duoc khi ca nuoc chi co hai nu kiem lam giu chuc hat truong!

Trinh Thi Truyen bat dau cong viec nguy hiem khi duoc tuyen vao doi tuan tra luu dong cua Chi cuc Kiem lam tinh Lam Dong nam 1987 (truoc do chi lam o bo phan van thu, ke toan). Doi gom sau thanh vien tinh nhue, chi co Truyen la nu. Chi phu trach khau lap bien ban, lay loi khai, tham muu de xuat xu phat cac vu vi pham. Day cung la giai doan nhung canh rung o Lam Dong bi lam tac tan pha du doi nhat. Co nhung vu khai thac trai phep den hang tram met khoi go. Khong chi dan pha rung ma rat nhieu vu con co nguoi cua nha nuoc tham gia.

Cong viec thuong dien ra luc nua dem, nhan duoc tin bao pha rung la chi lai ron ren roi cac con nho dang ngu say de cung dong doi len duong. Moi dot truy quet di 5-7 ngay, chi va dong nghiep nhu nhung nguoi linh, cung sung, tang vong, noi nieu... lan loi trong rung. An mot noi, ngu mot noi, lam viec mot noi, tinh mang nhieu khi bi de doa.

Ngoai nhung yeu to nghiep vu nhu di rung gioi, thong thao dia ban, biet xu ly tinh huong, suc khoe tot... thi mot yeu to quan trong de duoc tuyen chon vao doi tuan tra la tinh trung thuc. Do vay cong viec cua doi mang tinh dac thu: nguoi thuong thi it ma ghet thi nhieu! Su nguy hiem den tinh mang luon dien ra o bat cu luc nao: khi ruot theo lam tac, nhung tran dung do bi lam tac khang cu...

Doi truong Dinh Ngoc Ly ba lan bi chan duong hu doa, co lan lam tac con hoi thang: “Nha ong co the chua bao nhieu ky thuoc no?”. Canh lam tac da dua chi Truyen va nguoi doi truong vao tam ngam, tuyen "an tu hinh" vang mat. Mot hom troi nha nhem toi, xe tuan tra cua doi dang tro ve TP Da Lat den vung Dinh An thuoc xa Hiep Thanh, huyen Duc Trong phat hien may xe cho go.

Day la diem nong khai thac go trai phep o cua ngo Da Lat. Doi ruot theo thi xe queo vao ngo cut, noi lanh dia rieng ca tram nguoi nhap cu dang tien hanh xe go. Ho vay lay xe, dung dao dam thung banh xe, boi bun dat len kinh xe, doi giao nop Ly va Truyen.

Phat sung chi thien cua anh cong an kinh te tren xe chang nhung khong giai vay duoc ma con tang them su hung han: “Thang nao ban, loi co no ra, danh chet no di!”. Ly ngoi yen tren xe, vai nguoi xuong xe hoa tron vao dam dong roi mot nguoi len ra duong quoc lo bao tin ve chi cuc tang cuong luc luong, ca doi moi duoc giai thoat.

Moi lan den trai giam lay loi khai cua lam tac, chi lai bo tien tui mua it banh mi, vai goi thuoc la re tien de tang ho vi “that ra chi toan nguoi ngheo lam cong vi mieng com manh ao, con nhung ten dau nau rat hiem khi tom duoc”. Chi cho biet: “Doi tuong kho lay loi khai nhat la nguoi nha cua nhung nguoi co chuc co quyen, ho thuong y than y the”.

Nam 1990, chi chuyen ve phong nghiep vu cua chi cuc phu trach bo phan phap che thanh tra chuyen kiem tra va de xuat xu ly nhung vu khai thac rung trai phep. “Ai vao nganh kiem lam cung vay. Tinh yeu nghe bat dau tu yeu rung, yeu thien nhien. Chi can mot cay bi ha vo co cung thay long dau quan that”, va cach de chi kien dinh lap truong la: “Dan long phai song xung voi mau ao kiem lam khoac tren nguoi. Khong bao gio cam tien cua nguoi ta du bat ky tinh huong nao”.

Trong bien ban hiep thuong thong nhat giua Huyen uy, UBND huyen Lac Duong va chi cuc ngay 15-7-1993 ve viec bo nhiem can bo hat truong Hat kiem lam Lac Duong co den bon ung cu vien, trong do cung chi co Truyen la nu. Va chi da duoc lua chon. Ong Pham Van An tiet lo: “Nui Lang Biang con co ten la nui Ba, chung toi hoi di doan nen de mot phu nu tran giu xem sao. 12 nam qua toi rat mung va tu hao vi Truyen da hoan thanh tot nhiem vu, xung dang voi niem tin cay cua nhung nguoi tien cu chi nam xua”.

“Nu tuong rung xanh” hay “Nguoi dan ba thep” la nhung danh hieu moi nguoi danh cho Truyen boi tinh cuong truc, quyet doan cua nu hat truong. Truyen ke: “Moi dau nhan nhiem vu cung lo lam, minh vua tre, vua la phu nu. Hon nua canh cong su nam hay co thai do xem thuong sep nu”.

Sau khi nham chuc, chi bo ra sau thang de chinh don lai doi ngu tu gio giac den phong cach lam viec. Anh Vu Ngoc Lan, hien la pho giam doc vuon quoc gia Cat Tien, tam su: “Toi lam viec o Hat Lac Duong co bon nam ma da thay den ba doi hat truong. Thu that khi sep nu ve chung toi nhu bi dao lon 180 do. Chi “siet” linh chat den do tui toi tuyen bo: “Lam viec voi chi co ngay dut day than kinh”.

Nhung chi mot thoi gian ngan chung toi hieu nhau va tro thanh mot tap the than thiet. Toi hoc duoc rat nhieu o chi, tu nhung nguyen tac lam viec den ban linh cua nguoi lanh dao. Chi thang than va cung ran con hon dan ong”.

Nu chua rung Lac Duong
Nu hat truong Trinh Thi Truyen trong mot chuyen tuan tra
Con chi thi: “Thay cai sai cua thuoc cap khong nen bo qua, nhung cach xu ly cua minh la giao duc chu khong trung phat. Su dung nguoi dung nang luc so truong moi kich thich anh em vi cong viec kiem lam rat cuc kho, dong luong lai thap, su cam do lai can ke, rat de bi sa nga”. Anh Nguyen Van Thom, nhan vien cua hat, cuoi: “Sep cua chung toi thu vi vay do. Nhieu luc di an dam cuoi khong kip thay do, ban luon dong phuc kiem lam toi moi ngau”.

Huyen Lac Duong co mat do rung che phu den 87% (cao nhat nuoc), lai la rung dac dung va phong ho xung yeu dau nguon. Trach nhiem dat nang len vai hat truong la nguy co chay rung. Mua kho 1997-1998, cung voi dot chay rung lon o Ca Mau thi rung Lac Duong cung bi chay du doi. Lua luon trong rung nhu con rong khong lo.

Chi ke: “Ca tuan le giap mat voi hoi nong hung huc, dau co duong xe vao phai huy dong hang tram dan chua chay, cat rung thanh dam de chua (phan loai theo uu tien rung non, rung trong va rung tu nhien), phai quyet doan dung bien phap nao”. 30 tet nam roi chi moi bay mam com cung ong ba thi rung lai chay.

Khi con duong 723 noi bien Khanh Hoa voi Da Lat di ngang qua Lac Duong thi gia dat tang vot, rung bi lan chiem cang nhieu. Lau nam song voi dong bao thieu so chi rut ra kinh nghiem: “Xu phat khong hieu qua, bien phap van dong la chinh, tac dong tu cap chinh quyen dia phuong den truong thon, gia lang”. Cung the ma lich lam viec cua chi cu chat cung. Het di kiem tra rung, phong chay rung, go bay thu... lai quay sang van dong, tuyen truyen phong chong pha rung voi cac thon xa.

Ai den rung Lac Duong cung ngan cau cua mieng: “Ruoi vang, ve cho, gio Lac Duong”. Chi ven tay ao de lo nhung vet thuong sung vu do ruoi vang can ca thang chua lanh. Sau gio o rung, chi lai lui cui cham soc manh vuon cua gia dinh.

He nghe tin co nguoi quen di Sai Gon la chi lai dot than quat lua, gia thit lam cha bong, goi tung bich sua, ong kem danh rang, banh xa phong... gui cho hai con gai dang hoc va lam viec xa nha. Hong Van - co con gai giua cua chi - boc bach: “Moi lan toi yeu duoi muon dau hang cuoc song nay thi me lai dung ben toi voi su cung ran, cuong nghi de giup toi vuot qua thu thach. Me toi la vay do”.

TO OANH

Viet Bao
 

E-mail Email bài viết này

Bài viết mới:

Các bài viết khác:

Tiếp theo >>

Việt Báo - Người và Việc >>